In de koude wintermaanden kunnen we weer genieten van het beste wat ons land te bieden heeft:
Belgisch grondwitloof! Grondwitloof telen is een ambacht die met uitsterven bedreigd is. Het is een
product dat enorm veel handenarbeid vraagt, maar waarna je wel beloond wordt met een
ongeëvenaarde smaak!
Wij spraken met Anne-Marie Aenspeck en Maurice Huys van AWS BVBA in Steenokkerzeel, één van
onze vaste telers van ons vollegrond witloof.

Goeiemorgen Anne-Marie en Maurice. Kunnen jullie je bedrijf even voorstellen voor ons?
Wij zijn een familiebedrijf, gestart in 1978. Ons hoofdinkomen komt vanuit de teelt van het
grondwitloof, wat wij nog altijd op de traditionele manier van vroeger telen, dus niet in schuren of in
cellen, maar echt zoals het vroeger al geteeld werd: in de grond en met de hand.
De oorsprong van het grondwitloof zit hier in de driehoek Leuven – Mechelen – Brussel. Wij telen ook
nog andere producten, wat belangrijk is voor de grondafwisseling: gele erwten voor menselijke
consumptie, maïs en brouwersgerst.

Wat maakt de teelt van grondwitloof zo arbeidsintensief?
Alles wordt met de hand gedaan. Uithalen met de hand, bijsnijden met de hand, intafelen met
de hand,… Daarbij moet je ook nog eens op je knieën gaan zitten. Het is constant, alle stappen, met
de hand, niks machinaal. Elke krop, elke wortel, passeert door onze handen.

Grondwitloof is een typisch winterproduct. Maar ik neem aan dat jullie de andere seizoenen
niet stil zitten. Wat moet er allemaal gedaan worden om het winterseizoen en de oogst tot een
succes te maken?
Het witloof wordt gezaaid in de maand mei, volgens de weersomstandigheden. Dat wordt dan met de
hand gehakt om tijdens het seizoen onkruidvrij te houden, vervolgens worden de witloofwortels
gerooid en komen ze naar het bedrijf waar ze in de koeling worden opgeslagen. Hier worden de
wortels dan ingezet en verder verwerkt.
De seizoenen zijn nu wel veel korter dan vroeger. Vroeger startten we in september en stopten we in
mei. Nu starten we in oktober en in maart is het al gedaan.

Wat maakt het verschil tussen grondwitloof en hydrowitloof en hoe resulteert dat in het
eindproduct?
Grondwitloof is een seizoensproduct. Dat begint in oktober en eindigt in maart. Dat is dus niet het
ganse jaar door. Dat wordt nog altijd op de traditionele manier geteeld, zodat je nog altijd echt de
smaak hebt van witloof uit de grond. Voor ons is dat echt een verschil, dat dat in de vollegrond
gekweekt wordt. Een échte grondwitloof boer, die gaat nooit hydro witloof eten. De smaak is volledig
anders. Hydrowitloof wordt gekweekt in loodsen en in kweekcellen op water, wat het dus ook veel
minder arbeidsintensief maakt.
Wat vinden jullie zelf het mooiste aan jullie vak?
Ah, dat is dat alles, maar echt alles, door je handen gaat! Je hebt controle over alles: van het
beginstadium tot het einde. En als je dan ziet wat daar dan uit komt… Tja, daar ben je dan heel fier
op!
Er wordt vaak gezegd dat grondwitloof telen een uitstervend beroep is. Wat zijn volgens jullie
de grootste uitdagingen en bedreigingen?
De periode waarop je geld kan verdienen wordt te kort. Op twee maanden tijd een volledig seizoen
waarmaken, dat kan niemand. En daarop ketsen de jonge mensen af.
Het grondwitloof wordt ook wel Het Witte Goud genoemd. Waarom zouden de Belgen trots
moeten zijn op dit typisch Belgische product?
Witloof is hier ontdekt, in de driehoek Brussel – Leuven – Mechelen. Dat is altijd een heel bloeiende
zaak geweest, het grondwitloof in deze streek, zowel voor binnen- als voor buitenland. Op een
gegeven moment zijn andere landen dat dan ook beginnen telen en toen is het bij ons bergafwaarts
gegaan.
Ondertussen zijn wij hier de enigen nog in de buurt die witloof kweken, terwijl vroeger iedereen hier in
de omgeving witloof had of kweekte. Het is heel spijtig dat zo’n goed product verloren gaat.

Hoe ziet de perfecte witloofstronk eruit? Waar moet de consument op letten als hij in de winkel
een lekkere verse stronk vollegrondwitloof wil kopen?
Op een goeie verse stronk moet een glans zitten. Hij moet mooi geel zijn bovenaan, en zeker niet
groen zoals sommige mensen denken. De krop moet vast zijn en de pit die erin zit mag niet tot boven
aan de kop doorlopen. Dat kan je zien aan de vorm van de krop. Ik weet niet of iedereen dat zomaar
kan zien, maar wij zien dat. Wij zeggen: ‘daar zit stok in of niet’.

Hoe ervaren jullie de samenwerking met Bakker en Delhaize?
De samenwerking die wij hebben met Bakker en Delhaize is voor ons heel belangrijk! Andere afzet,
naar het buitenland bijvoorbeeld, is er niet. Wij moeten dus deze samenwerking in stand houden om
ons product te kunnen promoten en aan de man te kunnen brengen. We moeten retailers hebben in
België die het grondwitloof waarderen en blijven aanbieden, want als we dat niet meer hebben, dan is
het sowieso gedaan met het vollegrond witloof in België.

Hoe vaak eten jullie zelf witloof per week? Wat is jullie favoriete gerecht of bereiding met
witloof?
Wij eten heel veel witloof in het seizoen! Wij eten witloof allebei graag op alle mogelijke manieren:
gestoofd, rauw, in hesp, soep,…